Eerst de waarheid, dan de vrede (2012)

Jacob Revius is bekend als de dichter van het beroemde vers, ‘’t En zijn de Joden niet, Heer Jesu, die u kruisten’. Als een van de belangrijkste gereformeerde opinieleiders van zijn tijd heeft hij zijn leven lang zijn best gedaan om de wereld te reformeren – via kerk, school, politiek en universiteit, via geleerde theologische publicaties, en via indrukwekkende poëzie. In deze biografie (tevens dissertatie) komen voor het eerst de theologische en de dichterlijke kant van zijn persoonlijkheid samen, waarbij gebruik is gemaakt van veel niet eerder bestudeerd materiaal. Revius’ levensverhaal is verweven met de grote discussies van de zeventiende eeuw: de debatten over de verhouding tussen kerk en staat, over de nieuwe cartesiaanse filosofie, over de omgang met andersdenkenden, over de emancipatie van de wetenschap.

Enny de Bruijn, Eerst de waarheid, dan de vrede. Jacob Revius 1586-1658. Boekencentrum, Zoetermeer, 2012. Bestel hier.

Recensies (selectie)

Dagbladen en opiniebladen

‘Het is de eerste biografie die de ‘gehele Revius’ in beeld brengt.’
Tjerk de Reus, Jacob Revius, een man uit één stuk. Friesch Dagblad, 8 mei 2012.

‘Het proefschrift is opvallend, omdat het tegelijk wetenschappelijk, populair en relevant is. Dat maakt dit werk tot een evenement.’
Herman Selderhuis, Calvijn uit Deventer. Nederlands Dagblad, 11 mei 2012, Gulliver 7.

‘Soms is zo’n betrokkenheid blijkbaar nodig om alles te zien en alles te begrijpen en de eenheid in een vroeger leven te herstellen.’
Bart Jan Spruyt, Hartstochtelijke dominee. Elsevier 68-19, 12 mei 2012, 67.

‘Als geen ander weet De Bruijn invoelbaar te maken hoe een gereformeerde intellectueel zich staande probeert te houden in een snel veranderende wereld’
Gerrit-Jan Kleinjan, Standvastig in een veranderende wereld. Trouw, 12 mei 2012, Letter & Geest 36.

‘Gods woord is ondoorgrondelijk maar deze biografie van Revius is een wonder van helderheid en stilistisch vernuft.’
Hans Renders [rubriek biografie], Vrij Nederland 73-23, 9 juni 2012, 63

‘In die ‘interviews’ voel je ineens dat Revius voor de schrijfster een levend persoon is. Noem het liefde.’
Aleid Truijens, Monument voor refo Revius. De Volkskrant, 7 juli 2012, Boeken 7.

‘Enny de Bruijn laat in haar gedegen proefschrift over de 17de-eeuwse dichter en theoloog Jacob Revius zien dat een biografie heel literair kan zijn.’
Herman Amelink, Een empathische dichter-dominee. NRC Handelsblad, 27 juli 2012, Boeken 11.

‘Revius had het met zijn derde biograaf slechter kunnen treffen.’
S.D. Post, Revius integraal belicht. Reformatorisch Dagblad, 17 aug. 2012, PK 9.


Wetenschappelijke en populair-wetenschappelijke tijdschriften

‘De Bruijn has written an excellent and long overdue biography of a major figure in seventeenth-century Dutch history. It deserves a large audience, both inside and outside The Netherlands.’
Martine J. van Ittersum, [Review]. BGMN – Low Countries Historical Review 128-2 (2013).

‘Enny de Bruijn schreef een intrigerende biografie die tevens een helder beeld schetst van de cultuuromslag in de zeventiende eeuw.’
Klaas van der Zwaag, Revius’ passie voor waarheid botste met Descartes’ moderne wereldbeeld. Sophie, 2-3 (juni 2012), 50-51.

‘Bijna zou ik wensen dat Jacob Revius, W.A.P. Smit en Leen Strengholt een paar dagen naar onze wereld terugkeerden om hun oordeelkundig plezier aan deze biografie te beleven.’
Hans Werkman, ‘Hét boek over Revius’. Liter, christelijk literair tijdschrift 15 (nr. 67, sept. 2012), 58-60.

‘Toch kwam er al lezend in de vele interessante beschouwingen, gaandeweg een lichte twijfel bij mij boven, omdat ik soms een gebrek aan kritische en analytische distantie van de auteur tot de hoofdpersoon constateerde.’
Paul H.A.M. Abels,  [recensie zonder titel]. Tijdschrift voor Nederlandse Kerkgeschiedenis 15-3 (sept 2012), 97-99.

‘Al snel wordt duidelijk dat De Bruijn in dit boek zeer verstandig met haar betrokken houding is omgegaan. Deze biografie is geen apologie geworden, en zeker ook geen hagiografie, maar een genuanceerd en overtuigend portret.’
Jürgen Pieters, Veelzijdige eenduidigheid. Het leven van Jacob Revius 1586-1658. Ons Erfdeel, Vlaams-Nederlands cultureel tijdschrift 55-4 (nov. 2012), 137-139.

‘De geschiedenis van een individu tilt zij ver boven het incidentele uit door deze te plaatsen tegen de achtergrond van wat ze de belangrijkste tegenstellingen in de Republiek noemt.’
Els Stronks, [recensie zonder titel]. Nederlandse Letterkunde 17 (2012)/Recensies, 14-15


Overige bladen, programma’s  en websites

J. de Gier, Revius in nieuw licht. De Waarheidsvriend 100-19, 10 mei 2012, 12-13.

Hans Renders, Recensie in radioprogramma OVT (VPRO), 27 mei 2012

Klaas-Willem de Jong, Revius’ biografie brengt woelige tijd dichtbij. Christelijk Weekblad, 6 juli 2012, 15.

Henk van As, Revius kreeg zijn verdiende ‘pil’. Confessioneel 124-14 (juli 2012), 10-11.

Andries Snoek en Arent de Graaf, Eerst de waarheid, dan de vrede. Dichter Revius op de bres voor ‘waarheid’. Dutch Courier,  43-4 (August 2012), 14.

H.A. Hofman, Eerst de waarheid, dan de vrede van Enny de Bruijn.  Literatuurplein.nl, 1 nov. 2012.

Zie ook biografieportaal.nl.